PERMANENTE EXPOSITIE

OPGRAVINGEN BETUWEROUTE

Decennia terug werd bedacht dat er een spoorlijn moest komen. Van Rotterdam door het voormalige deltagebied van Nederland. Intussen was er het Verdrag van Malta. Daar hadden de Europese regeringen in vastgelegd dat er voorafgaand aan bouwactiviteiten archeologisch onderzoek moet worden gedaan.

Ook hier in de Giessendamse polder werden op de plaats waar een nieuwe spoorlijn was gedacht voorbereidende boringen verricht. De resultaten daarvan gaven al direct aan dat er wat bijzonders zat. Diep onder de dikke veenlaag, die zich er de laatste tien eeuwen had gevestigd. Er zou nader onderzoek nodig zijn.

En ergens halverwege de jaren 90 van de vorige eeuw was het ineens druk in de zuidwestelijke hoek van de Giessendamse Tiendweg en de Polderweg. Er werd een weg aangelegd. Nabij de Tiendweg, waar het altijd zo stil was, kwamen kantorencomplexen en werkplaatsen. Opslagplaatsen en parkeerterrein. Er werd een grote put gemaakt en daarover kwam een grote witte tent. Het werk kon beginnen. Men ging te opzichte van eerdere opgravingen bijzonder revolutionair te werk. Er was haast geboden en het budget was beperkt.

Er kwam uniek materiaal naar boven. Hier ver onder de Giessendamse polder was al heel vroeg bewoning geweest. Semi-permanente bewoning. Waarschijnlijk in en rondom de zomer. Dat men er min of meer permanent woonde bewijzen de aangetroffen graven. Dat het om een gecultiveerd volk gaat, bewijst de tevens begraven hond. Hoe men hier kwam en weer ging, bewijst de vondst van een boomstamkano.

En toen het onderzoek was gedaan, werd het weer stil daar bij die Tiendweg. Een karavaan mensen en materiaal vertrok naar Leiden. De tent verdween. De put werd gedicht. Alles ging weer weg en voor iemand het goed in de gaten had, groeide er weer gras en liepen er weer koeien.

Heel dichtbij die plek staat een museum. De opgravingen zouden een leuk onderwerp voor een expositie zijn. Die kwam er. Maar toen de expositie voorbij was, raakte alles in de vergetelheid. De gedachte aan een permanente expositie bleef. Het idee werd sterker en uiteindelijk is het zover gekomen dat we in De Koperen Knop het belangrijkste thans bekende moment uit de vroegste geschiedenis van de omgeving te zien is. Kort en bondig wordt in woord en beeld verteld wat er is gevonden en wat daaraan zo belangrijk is.

De leefomgeving van ‘Trijntje’ door Kelvin Wilson

Burgemeester Roel Augusteijn en conservator Ali de Jong-Ambachtsheer bij de opening van de expositie.